NATO Forcon Mbrojtjen Kolektive dhe Rrit Investimet Përballë Kërcënimeve Globale
Krerët e shteteve dhe qeverive të vendeve anëtare të NATO-s kanë miratuar në Ankara një deklaratë të përbashkët, duke riafirmuar angazhimin e palëkundur për mbrojtjen kolektive sipas Nenit 5 të Traktatit të Uashingtonit. Deklarata thekson se “një sulm ndaj një aleati është një sulm ndaj të gjithëve”, duke vënë theksin te uniteti, solidariteti dhe forca kolektive si themel i paqes dhe sigurisë.
Në deklaratë, aleatët vlerësojnë se Rusia vazhdon të përbëjë një kërcënim afatgjatë për sigurinë euro-atlantike, ndërsa terrorizmi mbetet një rrezik i vazhdueshëm. Për këtë arsye, vendet anëtare po rrisin investimet në mbrojtje dhe po forcojnë kapacitetet ushtarake, duke zbatuar një qasje 360-gradëshe për parandalimin dhe mbrojtjen.
Aleatët evropianë dhe Kanadaja kanë rritur gjatë vitit 2025 investimet në nevojat bazë të mbrojtjes me më shumë se 139 miliardë dollarë. Në samitin e Ankarasë u njoftuan gjithashtu kontrata të reja prokurimi me vlerë mbi 50 miliardë dollarë, si dhe një angazhim për zgjerimin e kapaciteteve të prodhimit ushtarak dhe përshpejtimin e inovacionit në industrinë e mbrojtjes. Punohet gjithashtu për të eliminuar pengesat në tregtinë e pajisjeve të mbrojtjes mes aleatëve.
Aleanca po ndërton të ardhmen drejt një Evrope më të fortë brenda një NATO-je më të fortë, duke modernizuar Aleancën. Aleatët evropianë dhe Kanadaja, në bashkëpunim me Shtetet e Bashkuara, po marrin përgjegjësi më të mëdha për mbrojtjen e Aleancës. Parandalimi dhe mbrojtja e NATO-s mbështeten në një kombinim të përshtatshëm të kapaciteteve bërthamore, konvencionale dhe të mbrojtjes nga raketat, të plotësuara nga asetet hapësinore dhe kibernetike. Aleatët janë të përkushtuar të ruajnë epërsinë ushtarake, duke investuar në aftësitë për dislokim, mbështetje dhe mirëmbajtje të forcave të armatosura, si dhe në teknologji të avancuara si inteligjenca artificiale dhe sistemet pa ekuipazh.
Ukraina kontribuon në sigurinë transatlantike dhe aleatët qëndrojnë të bashkuar në mbështetjen e tyre të palëkundur për Ukrainën në mbrojtje të lirisë, sovranitetit dhe integritetit të saj territorial. Aleatët evropianë dhe Kanadaja financojnë tashmë pjesën dërrmuese të ndihmës për sigurinë e Ukrainës dhe theksojnë se kjo mbështetje duhet të jetë e drejtë, e parashikueshme dhe e qëndrueshme në afat të gjatë. Për vitin 2026, aleatët zotohen të ofrojnë 70 miliardë euro në pajisje ushtarake, ndihmë dhe trajnim për Ukrainën, duke konfirmuar angazhimin për të ruajtur të paktën të njëjtin nivel mbështetjeje edhe në vitin 2027.
Aleanca vazhdon të reagojë dhe të përshtatet ndaj konkurrencës strategjike, paqëndrueshmërisë së përhapur, kërcënimeve hibride dhe goditjeve të përsëritura. Aleatët ritheksojnë se Irani nuk duhet të zotërojë kurrë armë bërthamore dhe i bëjnë thirrje Iranit të respektojë plotësisht lirinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit. Deklarata përfundon me mirënjohje për mikpritjen bujare të ofruar nga Turqia dhe shpreh pritshmërinë për takimin e ardhshëm.
